Sector

  • Havo bovenbouw
  • Vwo bovenbouw

Vakgebied

  • Scheikunde

Leerplankundig thema

  • Schoolexamen
  • Handreiking

Suggesties lesmaterialen en onderwijs

23-10-2015

In dit deel vindt u tal van suggesties voor lesmaterialen en onderwijsactiviteiten. Scholen en docenten zijn zelf verantwoordelijk voor de kwaliteitsborging van lesmateriaal en onderwijsactiviteiten.

Samenhang in de tweede fase, voorbeeld lesmateriaal natuurkunde-wiskunde-biologie-scheikunde

In 2007 en 2008 heeft SLO een aantal voorbeeld modules ontwikkeld voor de profielen N&G en N&T. In 2007 was het thema 'Transport', in 2008 zijn er lessen natuurkunde en wiskunde gemaakt over het thema 'muziek'. Zie: http://www.betanova.nl/

Werkstukpakketten

Op de site van digischool zijn voor de natuurprofielen veel werkstukpakketten beschikbaar. De pakketten bevatten oriënterende informatie en daarnaast voor elke onderwerp waardevolle verwijzingen naar andere websites. http://www.scholieren.com/werkstukken

Museon

Het Museon in Den Haag biedt verschillende lessen en activiteiten aan voor o.a. leerlingen in de bovenbouw havo/vwo. Suggesties voor scheikunde zijn de volgende onderwerpen:

  • Uitrafelen van aardolie;
  • Blauwe energie;
  • Waterstof brandstof van de toekomst.

Zie: http://www.museon.nl

Naturalis

Het museum Naturalis in Leiden biedt leerlingen zowel online gastlessen als activiteiten in het museum zelf.

De activiteiten zijn opgezet rondom de onderwerpen:

  • Fossielen en evolutie;
  • Systeem aarde;
  • Actieve aarde;
  • Stenen en mineralen.

Zie: (http://www.naturalis.nl)

Science Center NEMO

NEMO heeft bij de interactieve tentoonstelling 'Zoeken naar leven' lesmateriaal gemaakt voor 4/5 VWO van het voortgezet onderwijs. Het materiaal concentreert zich op de vragen: Wat is leven? en Hoe gaat de zoektocht naar leven buiten de aarde (http://www.e-nemo.nl/).

Wedstrijd Technisch Ontwerpen

Heb jij een origineel technisch ontwerp gemaakt als profielwerkstuk of als praktische opdracht? Doe dan mee met de wedstrijd Technisch Ontwerpen en wie weet mag jij je prototype demonstreren op de TU Delft! (http://www.vodocenten.tudelft.nl/)

Olympiades

De olympiades zijn jaarlijkse wedstrijden in exacte vakken waar alle scholieren in de bovenbouw van havo en vwo aan mee kunnen doen. Het meedoen aan een olympiade kan een onderdeel zijn van scheikunde. Het gaat om de volgende olympiades:

  • European Union Science Olympiad (EUSO);
  • Aardrijkskunde Olympiade;
  • Biologie Olympiade;
  • Informatica Olympiade;
  • Natuurkunde Olympiade;
  • Scheikunde Olympiade;
  • Wiskunde Olympiade.

Zie: (http://www.slo.nl/voortgezet/olympiades/).

Daarnaast zijn er veel wedstrijden voor het profielwerkstukken:

  • Van Melsenprijs;
  • Jan Kammandeurprijs;
  •  ICYS (Internationale Conference for Young Scientists e.d.);
  • ...

Opdrachten, modules en profielwerkstukken vanuit universiteiten en hogescholen

Rijksuniversiteit Groningen

Het bètasteunpunt van de rijksuniversiteit Groningen biedt verschillende activiteiten voor leerlingen aan, zoals begeleiding van het profielwerkstuk. Zie (http://www.rug.nl/sciencelinx/betasteunpunt/index).

Universiteit van Amsterdam

Het UvA biedt verschillende activiteiten voor leerlingen aan, zoals begeleiding van het profielwerkstuk. Zie: http://scholen.uva.nl/vakverdieping-leerlingen/profielwerkstukbegeleiding/profielwerkstukbegeleiding.html

​Universiteit Utrecht en Hogeschool Utrecht

Via het bètasteunpunt Utrecht bieden de Universiteit Utrecht en de Hogeschool Utrecht verschillende activiteiten aan, bijvoorbeeld bepaalde masterclasses, die onderdeel kunnen uitmaken van natuurkunde. Zie:  http://www.uu.nl/onderwijs/u-talent

Universiteit Twente

De Universiteit Twente biedt verschillende activiteiten voor scholieren, die onderdeel kunnen uitmaken van natuurkunde. Voorbeelden zijn: Begeleiding Profielwerkstuk, masterclasses en een Smart System Design dag. Voor meer informatie: https://www.twenteacademy.nl/leerlingen/

Technische Universiteit Eindhoven

De TUE biedt verschillende activiteiten voor scholieren, die onderdeel kunnen uitmaken van natuurkunde. Voorbeelden zijn: begeleiding Profielwerkstuk, masterclasses en een een vwo-werkweek op het gebied van verdieping in chemie en chemische technologie. Voor meer informatie: http://www.tue.nl/studeren/studiekeuze-en-studievoorlichting/voor-middelbare-scholieren/

Technische universiteit Delft

Aan de TU Delft kunnen docenten en leerlingen voor practicummogelijkheden op maat gebruikmaken van het ScholierenLab. Verder verzorgt het ScholierenLab jaarlijks een aantal workshops: o.a. over brandstofcellen en de windtunnel. Daarnaast biedt de TU Delft  gastlessen aan op het gebied van onderzoeken en ontwerpen en een cursus Wiskunde Actief. Voor meiden is er ten slotte nog de wedstrijd 'Model in één dag'. Voor meer informatie: http://www.scholierenlab.tudelft.nl/

Erasmus Universiteit Rotterdam

De Erasmus Universiteit Rotterdam biedt informatieve pakketten en ondersteuning aan voor de uitvoering van profielwerkstukken. De pakketten sluiten aan bij de kennisgebieden van de EUR. Deze onderzoeken kunnen juist voor leerlingen met een brede interesse op het gebied van de relatie tussen maatschappij, natuur en technologie interessant zijn. Een voorbeeld daarvan is het pakket watermanagement. Zie: http://www.eur.nl/.

Universiteit Leiden

De Universiteit Leiden biedt gastlessen aan op scholen, hulp bij het profielwerkstuk en online aansluitingsmodules. Zie: http://www.pws-exact.leidenuniv.nl en http://www.leidenuniv.nl/.

Radboud Universiteit Nijmegen

De Radboud Universiteit in Nijmegen biedt ondersteuning bij het profielwerkstuk aan. Voor NLT en natuurkunde is daarbij het zogenaamde EXO-steunpunt een goede start. Naast masterclasses biedt de universiteit ook een talentenprogramma. Leerlingen schuiven daarbij aan bij het reguliere eerstejaarsonderwijs. Zie: http://www.ru.nl/exo/

Universiteit Wageningen

De Universiteit Wageningen biedt scholieren ondersteuning bij het profielwerkstuk. Daarnaast organiseert de universiteit practica van 100 minuten voor vwo-leerlingen. Twee speciaal getrainde studenten komen de Mobiele Practica op school verzorgen. Een voorbeeld hiervan is het reizend DNA-lab. Daarnaast zijn er lesbrieven, experimenthandleidingen en lesposters over verschillende onderwerpen beschikbaar. Zie: http://www.wageningenur.nl/nl/Personen/Mobiele-Practica-2.htm en http://www.wageningenuniversity.nl/NL/Informatie+voor/Studiekiezers_BSc/profielwerkstuk/.

Universiteit Tilburg

De Universiteit Tilburg biedt ondersteuning bij het profielwerkstuk aan. Zie: http://www.tilburguniversity.edu/nl/onderwijs/wetenschap-voor-scholieren/profielwerkstukken/.

Universiteit van Maastricht

De Universiteit Maastricht biedt een tweedaagse bèta-activiteit, met als thema Crime Scene Investigation waarbij leerlingen een fictieve moord in Maastricht oplossen. Deze activiteit, 'Dossier 043', biedt leerlingen kennis met inzichten en tools uit vijf verschillende opleidingen. Zie: http://www.maastrichtuniversity.nl.