Beoordeling en becijfering

13-3-2015

Voor het beoordelen van schrijfvaardigheid is het maken van een beoordelingsmodel heel belangrijk. Dat kost tijd. Ontwikkel het beoordelingsmodel het liefst met de sectie en voer het dan sectiebreed in, waarbij specifieke inhoudelijke criteria per toets kunnen worden aangepast. Deze stappen kunnen helpen bij de ontwikkeling:

Beoordelingscriteria

Bepaal welke aspecten als criteria worden gebruikt voor de beoordeling van schrijfvaardigheid. Bijvoorbeeld:

  • Inhoud: is de opdracht volledig en succesvol uitgevoerd?
  • Vorm: 
    • woordgebruik;
    • grammaticale correctheid, woordvolgorde;
    • karakters (keuze van de juiste karakters op pc, of correct schrijven van karakters handmatig).

Rubric

Zet de gekozen criteria in een rubric. Een rubric is een beoordelingsinstrument dat de vorm van een tabel heeft. Rijen geven de criteria weer, kolommen de niveaus, bijvoorbeeld zo:

                    Niveaus

Criteria

1 punt2 punten3 punten
Inhoud(beschrijving: wanneer 1 punt?)(beschrijving: wanneer 2 punten?)(beschrijving: wanneer 3 punten?)
Woordgebruik    
Grammatica   
[ … ]   

 

Het aantal criteria en niveaus ligt niet vast. Sommigen kiezen voor een omschrijving van de niveaus (bijvoorbeeld onvoldoende-voldoende-goed-uitmuntend), andere voor het aantal scorepunten zoals hierboven. Het maximaal haalbare aantal scores kan ook per criterium verschillen. Bij het schoolexamen zijn scores sneller om te zetten in cijfers dan omschrijvingen.

Inhoud

Bepaal wanneer een opdracht naar behoren is uitgevoerd, ofwel welke inhoudelijke elementen terug te zien moeten zijn. Bijvoorbeeld: er moeten drie argumenten gegeven worden, er moet specifieke informatie gevraagd worden, er moet iemand of iets worden beschreven, etc.

Deze elementen moeten ontleend zijn aan de feitelijke toetsopgave.

Vorm

Bepaal wanneer een prestatie voldoende is: wat moet in ieder geval goed zijn, welke fouten worden geaccepteerd? Bijvoorbeeld: welke maatwoorden of welke grammaticale vormen moeten in ieder geval correct zijn, hoe goed moeten karakters geschreven zijn, etc.

Punten en weging

Beslis welke weging u per criterium wilt toekennen. Dit is ook afhankelijk van het ERK-niveau van de toets; bij A1 en A2  is de foutentolerantie groter dan bij B1. Vormelementen kunnen minder zwaar tellen dan het succes van de communicatie. Bepaal het aantal scorepunten dat u maximaal per criterium wilt toekennen. Vul daarna de rubric in met al deze informatie. U kunt een voorbeeld van een ingevulde rubric schrijfvaardigheid rechts op deze pagina downloaden. Het totale aantal scores moet vervolgens worden omgezet in een cijfer.

Meer weten? Lees ook hoofdstuk 7 in  Toetsen en beoordelen met het ERK (Van Til et.al., 2011).